Onderzoek inclusieve kindcentra

Omschrijving

Hoe krijgt inclusieve opvang en onderwijs binnen de integratie van voorzieningen rondom onderwijs en de ontwikkeling van kinderen vorm? In dit artikel beantwoorden we deze vraag op basis van lessen van een groot landelijk onderzoek dat de afgelopen vier jaar heeft plaatsgevonden.

Met de invoering van inclusieve opvang en onderwijs in 2035 voelen steeds meer kinderopvangorganisaties en scholen de noodzaak om samen te werken. Deze interprofessionele samenwerking wordt vormgegeven vanuit een landelijke context
waarin de betrokken werkvelden qua wet- en regelgeving nog steeds gescheiden opereren.
Tegelijk zien we de bottom-up beweging tot het integreren van voorzieningen rondom onderwijs en ontwikkeling van kinderen steeds sterker worden. Hoe krijgt dit vorm in het land? Om daar zicht op te krijgen hebben in een landelijk onderzoek onderzoekers van HvA, Hanzehogeschool, Hogeschool KPZ, Zuyd Hogeschool en UvA drie jaar intensief samengewerkt met ruim veertig kindcentra.

Drie routes
De uitkomsten van ons onderzoek laten zien dat de deelnemende kindcentra zeer verschillende ambities en beweegredenen hebben voor wat betreft inclusieve opvang en onderwijs. We zien locaties waar voor het team deze samenwerking overbodig voelde – vanwege de bevoorrechte positie waarin kinderen in hun buurt opgroeien – tot locaties waarvoor de samenwerking bittere noodzaak is om hun kinderen van het ontwikkelen onderwijsaanbod op het kindcentrum te kunnen laten profiteren.
Ondanks de diversiteit aan ambities en activiteiten rond kindvoorzieningen lijkt binnen de ontwikkeling van kindcentra de focus vooral te liggen op het versterken van de samenwerking tussen kinderopvang en onderwijs. Typerend is de ondervertegenwoordiging van samenwerking met zorg- en welzijnsprofessionals binnen het onderzoek. Van de kindcentra die deelnemen aan het onderzoek hebben een aantal een duidelijke ambitie op het gebied van inclusieve opvang en onderwijs. Vanuit motto’s als ‘Bij ons is iedereen welkom’ of ‘Ieder kind verdient opvang en onderwijs’ zoeken deze locaties naar manieren om zorg en ondersteuning in hun kindcentrum te integreren.

Hoe kindcentra dit aanpakken verschilt per locatie, maar grofweg zijn er drie verschillende routes naar een versterkte zorg- en ondersteuningsstructuur te onderscheiden:
• Een interne aanpak vanuit geïntegreerde aansturing
• de aanwezigheid van brugfunctionarissen
• een externe aanpak