Muziekcolumn: In de war

‘Gekke’ en grappige liedjes doen het vaak goed bij kinderen. Humor draait meestal om onverwachte of omgekeerde perspectieven. Dat levert een hoop plezier op, maar is pedagogisch gezien ook uitstekend voor de ontwikkeling. Het leert kinderen dingen in andere perspectieven te zien en plaatsen, wat flexibiliteit en creativiteit stimuleert.

 

Laat het lied een keer horen en vraag de kinderen om te onthouden welke rare omkeringen in het lied voorkomen (zoals boter op je schoenen en schoensmeer op je brood). Vraag ze ook om tijdens de refreinen (‘In de war, in de war’) in de maat mee te klappen. Bespreek daarna de antwoorden en laat het lied nog een keer horen, waarschijnlijk kunnen ze dan al aardig wat meezingen.

 

Leg uit dat het ‘In de war’-gedeelte ‘refrein’ wordt genoemd. De andere stukjes, met de omkeringen, heten coupletten. Vraag de kinderen om tijdens het refrein nog steeds in de maat te klappen, maar om in de coupletten te wisselen naar trommelen op schoot. Als dit goed gaat en iedereen hoort wanneer de wisseling komt, kun je ook twee soorten muziekinstrumenten gebruiken. Bijvoorbeeld; de trommels spelen in de coupletten, de ritmestokjes in de refreinen. Ik kies er meestal voor om niet iedereen tegelijk een instrument te geven, maar bij elke herhaling de instrumenten te laten doorgeven. Zo beperk je het volume en krijgen ze het lied goed in hun systeem. De kinderen zonder instrument mogen meezingen.

 

In de opname van het lied komt ook een instrumentaal gedeelte voor. Nodig een paar kinderen uit om in dat gedeelte hun eigen ‘In de war’-dansbewegingen te verzinnen. De rest van de klas probeert het zo precies mogelijk na te doen. Met wat oudere kinderen zou je ook ‘omkeerdansjes’ kunnen laten verzinnen, waarbij de groep juist een tegenoverstelde dans probeert te doen dan degene die voordanst. Denk aan hooglaag, langzaam-snel en links-rechts bijvoorbeeld. Dit moet je dan wel even voorbespreken. Het kan ook in tweetallen. 

 

De couplet-teksten van dit lied bestaan steeds uit maar één regel met een omkering erin, die wordt herhaald. Er zit ook geen rijm in, dus het is redelijk eenvoudig om met de kinderen nieuwe coupletten te verzinnen. Daarbij moet je erop letten dat de zin ritmisch ongeveer past op de muziek. In sommige gevallen zullen jullie even moeten uitproberen hoe de nieuwe tekst het beste gezongen kan worden. Woordje erbij of eraf, of sommige lettergrepen langer of sneller zingen. Dat is een leerzaam proces.

Wil je meer omkeerliedjes of gekke dansjes? Zoek dan eens Raar is leuk van Klein Orkest op, of Gek dansje van Jasper Smit.

 

Jeroen Schipper is muziekdocent en liedjesmaker. Hij is onder andere bekend van zijn liedbundels Rood rood mannetje, Swingen als een kangoeroe en Daar komt de boegieman! waar In de war uit komt. Je vindt al zijn liedjes waaronder zijn grootste hit Banaan op Spotify.