‘Den Haag’ zit al jarenlang in een vreemde spagaat: aan de ene kant regels willen schrappen, aan de andere kant steeds nieuwe stapels papier creëren. Ook in onze sector is deze spagaat goed te zien. Wat willen we van het nieuwe kabinet?
Bij het ter perse gaan van deze BBMP zal er een nieuw kabinet geïnstalleerd zijn. Wat zal het nieuwe kabinet doen met de belofte van het dubbel-demissionaire kabinet van VVD en BBB, dat tot die tijd heeft geregeerd, om ondernemingen meer ruimte te gaan geven? Minister Karremans van Economische Zaken lanceerde zelfs een heus meldpunt tegen onnodige regels. Tegelijkertijd bevat het wetsvoorstel van staatssecretaris Nobel voor het nieuwe kinderopvangstelsel juist nieuwe verantwoordelijkheden, en nóg meer toezichtlagen en rapportageverplichtingen voor de kinderopvang. Karremans en Nobel, beide uit hetzelfde kabinet en zelfs ook beide van de VVD.
Bestuurlijke noodklok
Het voorstel van Nobel is gebaseerd op breed gedeelde doelstellingen, maar is in de praktijk onuitvoerbaar en onnodig in deze vorm. Dat probleem signaleren zowel de Brancheorganisatie Kinderopvang (BK) als de BVOK, twee van de drie brancheorganisaties die samen bijna 60 procent van de sector vertegenwoordigen. Ook onafhankelijke toetsingsinstanties en beleidsrapporten onderstrepen die zorgen. De meest in het oog springende is het rapport van de Autoriteit Toetsing Regeldruk (ATR), de door de overheid zelf ingestelde autoriteit om beoogd beleid te toetsen op regeldruk en uitvoerbaarheid. Die gaf het wetsvoorstel het zwaarst mogelijke oordeel: categorie 4 – niet aannemen.
Een bestuurlijke noodklok! De ATR oordeelt dat de administratieve lasten van Nobels wetsvoorstel fors zijn en constateert dat de onderbouwing voor de noodzaak van al die extra administratieve lasten onvoldoende is. Bovendien zijn echte alternatieven niet onderzocht. Kortom, de plannen voor het nieuwe kinderopvangstelsel zijn te complex, te belastend en nauwelijks uitvoerbaar.
Rapport Wennink
Daar stopt het verhaal niet. Het rapport ‘De route naar toekomstige welvaart’ van ASML-topman Wennink biedt een breder kader waartegen dit wetsvoorstel voor kinderopvang schril afsteekt. Het kabinet Schoof vroeg de commissie Wennink om een advies voor een route naar bredere welvaart. Daarop bracht het in het najaar van 2025 een klinkend rapport uit, dat kritisch is naar de rol van de overheid ten opzichte van bedrijven en bij beleidsvorming.
Het rapport benadrukt onder andere dat bedrijven, die een belangrijke motor van de economie zijn, door de huidige keuzes van de overheid in de knel komen. Dat de stapeling van regels en gebrek aan uitvoerbaarheid van nieuw beleid grote problemen opleveren. Het benadrukt dat vertrouwen en professionele ruimte effectiever blijken dan controle en bureaucratie.